Zanimljivost dana: Nemci su u zarobljeni britanski avion ugradili Daimlerov motor

Spitfire – simbol Bitke za Britaniju

Legendarni Spitfire odigrao je ključnu ulogu u odbijanju vazdušnih napada Luftvafea tokom Bitke za Britaniju 1940. godine. U to vreme bio je najuspešniji saveznički borbeni avion.

Proizvedeno je ukupno 20.341 primeraka, više nego bilo kog drugog borbenog aviona Kraljevskog vazduhoplovstva (RAF) pre ili posle Drugog svetskog rata.

Publika je prvi put videla prototip Spitfirea na RAF-ovoj priredbi u Hendonu 1936. godine, ali su serijski primerci počeli da ulaze u operativnu upotrebu tek u avgustu 1938. Do izbijanja rata, godinu dana kasnije, devet eskadrila bilo je opremljeno ovim lovcem.

Uprkos snažnim zahtevima iz Francuske, komandant britanske lovačke komande odbio je da pošalje Spitfireove na kontinent tokom nemačke ofanzive 1940. godine što je odluka koja se pokazala mudrom. Do jula 1940. RAF je raspolagao sa 19 eskadrila opremljenih verzijom Spitfire Mk I.

Avion je razvila kompanija Supermarine (Vickers), prvobitno kao privatni projekat, sa ambicijom da nadmaši performanse dotadašnjih konstrukcija. Paralelni razvoj motora Rolls-Royce Merlin i Griffon postao je sastavni deo priče o Spitfireu i njegovoj evoluciji.

„Messerspit“ – nemački Spitfire sa Daimler-Benzovim motorom

Da li su nemački inženjeri tokom Drugog svetskog rata ikada ugradili nemački motor u zarobljeni Spitfire? Odgovor je da.

Prema navodima vazduhoplovnog istoričara Čarlsa MekDevita, u novembru 1942. godine Spitfire VB (oznaka EN830 NX-X) iz 131. eskadrile prinudno je sleteo na polje repe na nemačkom okupiranom ostrvu Džerzi. Avion su zaplenile nemačke snage, popravile ga i, uz niz modifikacija, ugradile motor Daimler-Benz DB 605A.

Nakon uklanjanja britanskog motora Merlin, ustanovljeno je da je poprečni presek trupa gotovo identičan kućištu motora na Messerschmittu Bf 110G. Zbog toga je napravljena nova konstrukcija nosača motora, a DB 605 je ugrađen zajedno sa odgovarajućim oplatama. Instalacija je upotpunjena propelerom i usisnikom kompresora sa modela Bf 109G.

Izvršene su i druge izmene: britanski instrumenti zamenjeni su nemačkim, a električni sistem od 12 V prilagođen je nemačkom standardu od 24 V. U tom obliku, takozvani Daimler-Benz Spitfire poleteo je početkom 1944. godine.

Performanse bolje od verzije sa Merlinom

Mogućnost relativno lake zamene između klasičnog i obrnutog V12 motora nije bila iznenađenje, podseća MekDevit, jer je i prvi Bf 109 svojevremeno leteo sa britanskim motorom Rolls-Royce Kestrel.

Prema njegovim rečima, modifikovani Spitfire zadržao je izuzetno „pitomo“ upravljanje originala, što su nemački piloti cenili, naviknuti na zahtevnije ponašanje pri sletanju kod Bf 109.

Performanse sa motorom DB 605 bile su, kako navodi, vrhunske, znatno bolje nego kod verzije sa Merlinom. Ipak, treba imati u vidu da je avion bio potpuno razoružan, što ga je činilo znatno lakšim.

Ovaj neobični hibrid, prozvan „Messerspit“, redovno je leteo sve do 14. avgusta 1944. godine, kada je uništen u bombardovanju američkog ratnog vazduhoplovstva (USAAF).

AvioRepublika

(341)